Bộ Trưởng Scott Bessent: Nới Lỏng Tín Dụng & Vị Thế Kinh Tế Mỹ

NEW YORK — Trong buổi đối thoại tại Câu lạc bộ Kinh tế New York (The Economic Club of New York), Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ Scott Bessent đã có cuộc thảo luận sâu rộng với nhà báo Becky Quick (CNBC) cùng các chuyên gia tài chính hàng đầu. Nội dung cuộc phỏng vấn làm rõ các định hướng điều hành then chốt: chiến lược hạ nhiệt áp lực chi phí sinh hoạt, giải phóng 3.000 tỷ USD hạn mức ngân hàng, xử lý khủng hoảng giá nhà và ưu tiên bảo vệ vị thế công nghệ AI trước sự cạnh tranh từ Trung Quốc

• Áp lực lạm phát và tiền lương: Lạm phát tích lũy giai đoạn trước chạm mốc 21,5%, bào mòn sức mua của nhóm thu nhập trung bình. Chính phủ triển khai gói miễn thuế tiền boa (tips), giờ làm thêm và khấu trừ lãi suất vay mua ô tô nội địa để bù đắp thu nhập khả dụng.
• Cải cách ngân hàng: Nới lỏng các quy định giám sát thời kỳ hậu khủng hoảng 2008 nhằm bổ sung khoảng 3.000 tỷ USD năng lực cho vay vào hệ thống ngân hàng được quản lý, hạn chế rủi ro dòng vốn chảy sang mảng tín dụng tư nhân (private credit).
• Vị thế đồng USD & Thương mại: Đồng USD mạnh phản ánh sự ổn định về thể chế, thuế và an ninh năng lượng; không cản trở mục tiêu hồi sinh năng lực sản xuất công nghiệp nội địa.
• Chiến lược AI quốc gia: Ưu tiên hàng đầu trong chính sách AI là duy trì khoảng cách công nghệ đi trước Trung Quốc, đồng thời thúc đẩy chi tiêu hạ tầng dự kiến vượt 750 tỷ USD trong năm.
• Thị trường nhà ở: Khắc phục tình trạng “khóa lãi suất” (rate lock-in) thông qua tiêu chuẩn hóa kỹ thuật nhà tiền chế (prefab) và siết chặt các ưu đãi thuế của các quỹ đầu tư tổ chức gom mua nhà lẻ.

Becky Quick (CNBC): Các khảo sát trên toàn quốc cho thấy phần lớn cử tri vẫn đánh giá nền kinh tế ở trạng thái tiêu cực. Ông lý giải điều này thế nào và khi nào tình hình sẽ xoay chuyển?

Bộ trưởng Scott Bessent: Chúng tôi không chọn cách chối bỏ cảm nhận thực tế của công chúng. Lạm phát tích lũy hơn 21,5% thời gian qua là mức tồi tệ nhất trong 50 năm, đặc biệt đối với giỏ hàng hóa thiết yếu của các gia đình lao động như thực phẩm, bảo hiểm, tiền thuê nhà hay tiền mua xe — nơi mức trượt giá thực tế chạm ngưỡng 35%.

Mặt bằng giá tăng cao rất khó kéo sụt nhanh chóng, nhưng nền tảng tiêu dùng hiện tại chưa suy sụp, tỷ lệ nợ xấu thẻ tín dụng vẫn trong tầm kiểm soát. Giải pháp trước mắt là thúc đẩy đạo luật cắt giảm thuế cho tầng lớp lao động: miễn thuế tiền boa, miễn thuế làm thêm giờ và khấu trừ lãi vay mua xe ô tô sản xuất tại Mỹ. Khi chi phí năng lượng ổn định trở lại, tăng trưởng tiền lương thực tế sẽ bắt nhịp tăng trưởng.

Becky Quick: Mảng công việc nào của Bộ Tài chính thời gian qua mang lại kết quả lớn nhưng chưa được truyền thông chú ý đúng mức?

Bộ trưởng Scott Bessent: Đó là việc tái cấu trúc và cởi bỏ rào cản pháp lý cho hệ thống ngân hàng thương mại và ngân hàng cộng đồng. Dưới góc nhìn của một nhà nghiên cứu lịch sử kinh tế, phản ứng chính sách sau cuộc khủng hoảng 2007–2009 đã siết “chiếc áo bó” quy định quá chặt.

Hậu quả là dòng vốn dịch chuyển sang mảng tín dụng tư nhân (private credit) thông qua hiện tượng kinh doanh chênh lệch quy định (regulatory arbitrage). Vấn đề nằm ở chỗ: khi xảy ra suy thoái kinh tế, các quỹ tín dụng tư nhân không thể trở thành công cụ hỗ trợ phục hồi. Việc nới lỏng kiểm soát hợp lý giúp giải phóng khoảng 3.000 tỷ USD hạn mức cho vay trở lại hệ thống ngân hàng được quản lý — nơi Cục Dự trữ Liên bang (FED) và Bộ Tài chính có đủ công cụ nghiệp vụ để điều tiết dòng tiền khẩn cấp khi thị trường biến động.

Arvind Krishna (Chủ tịch kiêm CEO IBM): Bộ Tài chính đánh giá thế nào về tác động kinh tế của AI và định hướng quản lý lĩnh vực này?

Bộ trưởng Scott Bessent: Tác động kinh tế của AI đang diễn ra trực tiếp. Mỗi 300 tỷ USD đầu tư tương đương 1% GDP của Mỹ; hiện nhóm các tập đoàn công nghệ quy mô lớn (hyperscalers) dự kiến chi tiêu hơn 750 tỷ USD trong năm nay cho hạ tầng, kéo theo thị trường việc làm và chuỗi cung ứng thiết bị.

Về mặt chính sách, trọng tâm điều hành là tìm điểm cân bằng tối ưu giữa an toàn dữ liệu và không gian đổi mới sáng tạo. Trong các cuộc làm việc với lãnh đạo khối G7, tôi đã nhấn mạnh: mối nguy lớn nhất đối với Mỹ không phải là tốc độ phát triển quá nhanh của AI, mà là nguy cơ tụt lại phía sau Trung Quốc. Nắm giữ ưu thế công nghệ tuyệt đối là điều kiện tiên quyết để Mỹ định hình các quy chuẩn kỹ thuật toàn cầu.

Charles Phillips (Nhà đồng sáng lập Recognize): Doanh số nhà ở tại Mỹ giảm từ 6 triệu căn năm 2021 xuống 4 triệu căn hiện nay do hiện tượng khóa lãi suất. Đây là vấn đề chi phí vay hay vấn đề nguồn cung?

Bộ trưởng Scott Bessent: Đây là bài toán kết hợp giữa rào cản lãi suất và sự thiếu hụt nguồn cung vật lý:

1. Chuẩn hóa công nghệ xây dựng: Áp dụng phương pháp tiếp cận đồng bộ cấp liên bang nhằm hợp thức hóa quy chuẩn nhà tiền chế (modular/prefab), giảm tải các quy định cấp phép xây dựng vốn đã lỗi thời hàng thập kỷ.
2. Hạn chế đầu cơ tổ chức: Đánh giá lại ưu thế khấu hao thuế của các định chế tài chính lớn khi mua gom bất động sản dân dụng, qua đó tái lập sân chơi công bằng cho người mua nhà để ở.

Về định hướng an sinh dài hạn, chương trình Tài khoản Trump (Trump Accounts) được thiết lập nhằm khắc phục thực trạng 38% hộ gia đình Mỹ không tham gia thị trường chứng khoán. Mỗi trẻ em sinh ra trong nhiệm kỳ sẽ nhận khoản vốn ban đầu 1.000 USD vào quỹ chỉ số chi phí thấp, cùng sự tham gia góp vốn hàng tỷ USD từ các quỹ thiện nguyện tư nhân, biến việc tích lũy tài sản dài hạn thành thói quen tài chính phổ quát.

Nhiệm vụ trọng tâm gồm khôi phục chủ quyền chuỗi cung ứng công nghiệp sau bài học đứt gãy từ dịch bệnh, bãi bỏ các quy định hành chính cản trở dòng vốn ngân hàng, hạ nhiệt áp lực lạm phát và hỗ trợ trực tiếp sức mua cho người lao động có thu nhập trung bình.

Bằng cách rà soát và điều chỉnh các tiêu chuẩn an toàn vốn quá mức áp đặt từ sau khủng hoảng tài chính 2008, chính quyền tạo điều kiện cho các ngân hàng thương mại mở rộng năng lực cấp tín dụng trực tiếp, đồng thời kiểm soát rủi ro từ sự bùng nổ của thị trường tín dụng tư nhân phi điều tiết.

Chương trình cung cấp khoản đầu tư ban đầu 1.000 USD cho trẻ sơ sinh vào danh mục quỹ chỉ số thụ động. Phụ huynh, người sử dụng lao động và các tổ chức thiện nguyện có thể đóng góp định kỳ nhằm nâng cao phổ cập tài chính cho thế hệ trẻ trước tuổi trưởng thành.